Category Archives: Blogs

Ghana’s Hillary Clinton en de media

– Deze blog is geschreven door Donna de Weijer en gebaseerd op haar scriptie voor de bachelor African Studies –

Ze zijn overal en ze zijn overal anders: de media. Maar hoe zit het eigenlijk met Afrikaanse media? Berichten zij op een andere manier dan Westerse media? Deze vragen zijn natuurlijk eigenlijk onmogelijk te beantwoorden; Afrika is per slot van rekening immens groot en kent dan ook een gigantische verzameling aan media. Ditzelfde geldt voor het Westen. Toch waren het deze vragen die ten grondslag lagen aan mijn bachelorscriptie. 

Binnen mijn studie Afrikaanse Talen en Culturen heb ik een minor Journalistiek en Nieuwe Media gevolgd. Mijn interesse in de journalistiek is hiermee aangewakkerd. Voor mijn scriptie heb ik daarom de berichtgeving van twee Ghanese kranten geanalyseerd met betrekking tot één vrouw: politica en voormalig First Lady Nana Konadu Agyeman Rawlings, meestal afgekort tot Nana Konadu. Het resultaat heb ik vervolgens vergeleken met onderzoeken die gedaan zijn naar de Amerikaanse berichtgeving over Hillary Clinton.

Nana Konadu is getrouwd met Jerry John Rawlings, de man die Ghana bijna 19 jaar geleid heeft. Konadu’s First Lady-schap is waar ze haar bekendheid vooral aan te danken heeft.  Daarnaast leidde en leidt ze nog steeds de 31st December Women’s Movement, Ghana’s grootste vrouwenbeweging. Tegenwoordig is ze ook actief als politica. Ze deed mee aan de Ghanese verkiezingen van 2016 met haar nieuw opgerichte partij, de National Democratic Party (NDP).

Konadu kwam in deze periode vooral in het nieuws doordat zij, samen met twaalf andere presidentskandidaten, in eerste instantie gediskwalificeerd werd van deelname aan de verkiezingen. De partijen zouden niet voldaan hebben aan de eisen voor deelname. Na een rechtszaak werd Konadu’s diskwalificatie ingetrokken en kon ze toch deelnemen; ze kreeg echter minder dan 1% van de stemmen. 

‘Maar wat heeft Hillary Clinton met dit alles te maken?’, zal u nu misschien denken. Het antwoord op deze vraag ligt in de overeenkomsten tussen Nana Konadu en Hillary Clinton; beiden zijn voormalig First Lady én politica. Dit is een zeldzame combinatie en Konadu wordt in sommige media dan ook bestempeld als ‘Ghana’s Hillary Clinton’. Nu vroeg ik mij af hoe het zit met de media rondom deze vrouwen. Daarom heb ik gekeken naar of de manier waarop twee Amerikaanse media over Hillary Clinton berichten verschilt van de manier waarop twee vergelijkbare Ghanese media over Nana Konadu berichten.

De Ghanese online kranten die ik heb bestudeerd zijn de Graphic Online  en de de Daily Guide. Dit zijn respectievelijk een staatskrant en een commerciële krant. Ik heb artikelen uit een bepaalde periode geselecteerd en daar een kritische discoursanalyse op uitgevoerd. Mijn analyse bestond uit verschillende categorieën; zo keek ik bijvoorbeeld naar de manier waarop naar Konadu gerefereerd werd en naar het voorkomen van vrouwelijke stereotypes.

De Amerikaanse media heb ik niet zelf geanalyseerd, maar ik heb hiervoor bestaande onderzoeken gebruikt. Ik heb onderzoeken genomen naar wederom twee uitersten: kwaliteitskrant The New York Times en populair medium Fox News. Wat levert een vergelijking van de berichtgeving over de twee vrouwen precies op?

De verschillen bleken groot. Tijdens het literatuuronderzoek van mijn scriptie kwam ik erachter dat vrouwelijke politici vaak als atypische politici worden neergezet die zich opdringen in het mannelijke territorium. Aan de ene kant buitenstaanders, omdat het vrouwen zijn. Maar tegelijkertijd zijn ze ook insiders, omdat ook zij (ervaren) politici zijn. Een erg opvallend resultaat van de vergelijking was dat Clinton wél werd neergezet als een atypische politicus en dat hier bij Konadu geen sprake van was. Zij leek op dezelfde manier weergegeven te zijn als de mannelijke politici.

Dit bleek bijvoorbeeld uit de manieren waarop naar de twee vrouwen gerefereerd werd. Zo werd Clinton vrij regelmatig bij haar voornaam genoemd. Dit zou natuurlijk iets kunnen zijn wat Amerikaanse media gewoon vaker doen, maar eerder onderzoek heeft ook aangetoond dat Clinton maar liefst 4 keer (!) vaker bij haar voornaam werd genoemd dan Barack Obama. Dit wijst erop dat het ook nu wel degelijk met seksisme te maken heeft. Bij Konadu, daarentegen, was dit niet het geval. Naar haar werd op dezelfde manier gerefeerd als naar haar concurrenten.

Een ander opvallend verschil had te maken met de berichtgeving over de campagnes van de twee vrouwen. De Amerikaanse media beschuldigden Clinton er namelijk van ‘de genderkaart te spelen’. Dat wil zeggen, dat  Clinton haar geslacht zou gebruiken om stemmen te winnen en dat dit niet zou moeten. Ze zou niet moeten winnen alleen omdat ze een vrouw is. Ook hier bleek bij de berichtgeving over Konadu geen sprake van. In de Ghanese media werd Konadu’s vrouw-zijn zelfs nauwelijks benadrukt.  Dit zijn nog maar twee voorbeelden van verschillen in de berichtgeving, maar ik zou nog even door kunnen gaan. Kortom, er waren veel meer verschillen dan overeenkomsten te ontdekken.

Dat wat ik onderzocht heb, is natuurlijk vrij specifiek. In dit geval lijken de Ghanese media gender-objectiever te berichten dan de Amerikaanse. Dat wil niet per se zeggen dat Amerikaanse media altíjd op een minder objectieve manier over vrouwen berichten dan Ghanese media. Daar zou meer en groter onderzoek voor nodig zijn. Toch vind ik het een interessante uitkomst. Het Westen wordt tenslotte vaak gezien als de norm, maar dit resultaat geeft aan dat dat zeker niet altijd terecht is!

Musée Branly in Paris and the connectivity of water – a blog by Louise Müller

The aim of this ‘deep water’ blog is to share my ideas about the design of the Musée du Quai Branly (MQB) and its collection of non-western cultural and artistic objects. I visited this museum, at the foot of the Eiffel Tower in Paris, in the first week of June of this year (2015). The MQB, which opened its doors in June 2006, is designed by the French architect Jean Nouvel, who aimed to adapt the museum building to its environment. The building is surrounded by a garden created by the landscape architect Gilles Clément, which functions as a backdrop of the museum’s World Collection. The MQB is dedicated to the arts and cultures of Asia, Oceania, Africa and the Americas. For Nouvel, the MQB building, which also gives home to a hanging garden (designed by Patrick Blanc) and a ceiling with Aboriginal art, are like the lines of a poem. The World Collection, which makes up the content of the museum, is akin to poetic ideas and sentences. Continue reading

Libération blogt over onderzoek Jan Jansen naar Mali-rijk

Naar aanleiding van zijn artikel ‘In Defense of Mali’s Gold’ werd Jan Jansen geïnterviewd voor het AFRICA4 blog van het Franse dagblad Libération. Zijn bevindingen over de politieke en militaire geschiedenis van de bovenloop van de rivier de Niger, in het huidige zuidwest Mali/noordoost Guinée, zijn niet erg welkom bij historici aldaar.

Continue reading